sglefrfyrddio

y ffos

  Herbert Oik     Stephen King

Roedd y sglefrio’n arw, a’r arwyneb yn ildio dim.

Neidio araf, triciau, rhydd – sîn sglefyrddio gogledd Cymru’r nawdegau a’r 2000au. Roedd ein parciau – a maen nhw hyd heddiw – yn wael felly mynd iddi oedd rhaid  i chwilio am rhywbeth mwy diddorol.

Cyn dyddiau Google Earth, daeth ffotograffau awyr i law sglefyrddiwr a gweithiwr cyngor lleol a sylwodd ar nodwedd ddiddorol yn y mynyddoedd. Gan droedio i’r bryniau mi ddarganfyddon ni ffos goncrid ar bedair lefel – llinell rhwng dwy ochr serth.

Yn berl wedi ei anghofio ynghanol nunlle, ble roedd y llinellau mwyaf cyffrous a pheryg ym Mhrydain yn bodoli. Lledaenwyd y gair gan arloeswyr a dros y blynyddoedd daeth ‘y ffos’ yn Feca, wedi ei sglefyrddio bellach gan arwyr y byd hwn ac wedi ymddangos mewn sawl cylchgrawn, fideo ac hyd yn oed ar y teledu.

Wrth i ddiwylliant poblogaidd sglefyrddio bellhau oddi wrth y neidio rhydd diflas, mae’r ffos wedi dod yn chwedlonol – dim ond wrth sibrwd y sonir amdano, fel y sonir am ddewinau a chlecs cudd. Heb os, mae sglefyrddio creadigol yn dod yn boblogaidd gyda sglefyrddwyr talentog yn agor llinellau newydd a phosibiliadau yn dod i’r fei trwy’r amser. Mae’r ffos yn dangos i ni i gyd – mae cuddfannau fel hyn ymhob man – ond i chi chwilio.